Wat er aan de hand is, en wat je nu kunt doen

Veel kleine en middelgrote bedrijven in Nederland hebben de basis van hun cybersecurity niet op orde. Dat meldde de NOS op 16 november 2026, na een waarschuwing van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). Criminelen komen daardoor makkelijker binnen in bedrijfsnetwerken. Wat zeggen de cijfers, en wat kun je er als ondernemer zelf aan doen?

In het kort

  • De NCTV waarschuwt: veel mkb-bedrijven missen basismaatregelen zoals tweestapsverificatie en logging.
  • Volgens het CBS gebruikt 18 procent geen tweestapsverificatie en houdt 37 procent het netwerk niet in de gaten.
  • De meeste inbraken komen door vermijdbare fouten, zoals zwakke wachtwoorden en vergeten updates.
  • Vijf maatregelen kun je deze week al nemen. Subsidie aanvragen kan nog tot 30 november.

Wat de cijfers laten zien

De NOS baseert zich op cijfers van het CBS over bedrijven met 10 tot 250 medewerkers. Een deel van die bedrijven mist maatregelen die als basis gelden:

  • 18 procent gebruikt geen tweestapsverificatie (MFA).
  • 17 procent heeft geen afspraken over veilige wachtwoorden.
  • 37 procent houdt het netwerk niet in de gaten op verdachte activiteit.
  • 38 procent houdt geen logboeken bij, waardoor na een aanval niet te achterhalen is waar de aanvaller bij kon.
  • 5 procent gebruikt geen antivirussoftware.

Het verschil met grote bedrijven is groot. Uit de Cybersecuritymonitor 2025 van het CBS blijkt dat 86 procent van de bedrijven met 250 of meer medewerkers minstens 10 van de 12 onderzochte maatregelen neemt. Bij bedrijven met 2 tot 10 medewerkers is dat 13 procent.

Geen geavanceerde hackers, maar vermijdbare fouten

Onderzoekers die de NOS sprak, wijzen erop dat de meeste inbraken bij het mkb niet het werk zijn van geavanceerde hackers. Ze komen door vermijdbare fouten: een wachtwoord dat makkelijk te raden is, een account zonder tweestapsverificatie of een update die is blijven liggen. Kleine bedrijven hebben vaak geen eigen securityspecialist, en beveiliging schuift op als het druk is. Ook de angst dat beveiliging duur is, speelt mee.

De NOS beschrijft het voorbeeld van een maritiem bedrijf dat in 2023 door ransomware werd getroffen: de servers gingen op slot en het bedrijf verloor tijdelijk het zicht op tientallen platforms op zee. Achteraf bleek dat tweestapsverificatie en een limiet op het aantal inlogpogingen ontbraken. Volgens het bedrijf zelf had de aanval met basismaatregelen waarschijnlijk voorkomen kunnen worden.

Vijf dingen die je deze week kunt doen

  • Zet tweestapsverificatie aan op e-mail, Microsoft 365 of Google Workspace, je boekhouding, je webshop en de beheeromgeving van je website. Begin bij de beheeraccounts.
  • Gebruik een wachtwoordmanager, zodat iedereen per dienst een uniek, sterk wachtwoord heeft en er geen gedeelde wachtwoorden meer rondgaan.
  • Installeer de openstaande updates, ook van je website, plugins en servers, en zet automatische updates aan waar dat kan.
  • Test je back-up: staat er een kopie buiten je eigen netwerk, en kun je die echt terugzetten?
  • Doe de gratis CyberVeilig Check van het NCSC. In een paar minuten krijg je een eerste actielijst.

Subsidie: nog tot 30 november

Bedrijven met maximaal 50 medewerkers krijgen via de regeling Mijn Cyberweerbare Zaak van RVO de helft van de kosten van bepaalde maatregelen terug, tot € 1.250. Denk aan tweestapsverificatie, back-ups, patchbeheer, awarenesstraining en een risico-inventarisatie. De ronde van 2026 sluit op 30 november om 17:00 uur. De maatregel moet dan al zijn uitgevoerd en betaald, en je hebt de uitkomst van de CyberVeilig Check nodig.

Ook als je leverancier bent

Sinds 15 augustus 2026 geldt de Cyberbeveiligingswet, de Nederlandse uitvoering van de Europese NIS2-richtlijn. De wet geldt direct voor zo'n 8.000 organisaties, maar die moeten ook de beveiliging van hun leveranciers bewaken. Lever je aan een zorginstelling, energiebedrijf, vervoerder of overheid, dan kun je vragenlijsten en eisen in contracten verwachten.

Hoe ClickSmash helpt

Wil je weten waar je bedrijf staat? Met onze cybersecurity-scan voor het mkb brengen we in een paar dagen in kaart waar je kwetsbaar bent: accounts, e-mail, website en applicaties, servers, back-ups en logging. Je krijgt een rapport in gewone taal met de risico's op volgorde, en per verbetering wat die kost. We helpen je ook met een noodplan voor als het toch misgaat. Meer over onze aanpak lees je bij IT security.

Bronnen

Weten hoe veilig je bedrijf is?

Met een cybersecurity-scan weet je in een paar dagen waar je staat en wat je eerst aanpakt. Vanaf ongeveer € 1.000.

Vraag een scan aan

Of bel 020 717 3360

Veelgestelde vragen

Wat waarschuwt de NCTV over het mkb?

Dat veel kleine en middelgrote bedrijven basismaatregelen missen, zoals tweestapsverificatie, wachtwoordafspraken, netwerkmonitoring en logging. Daardoor komen criminelen makkelijker binnen.

Wat zijn de basismaatregelen voor cybersecurity?

Tweestapsverificatie op alle accounts, een wachtwoordmanager, snelle updates, back-ups die je kunt terugzetten, logging en meldingen bij verdachte activiteit, en medewerkers die phishing herkennen.

Hoe weet ik of mijn bedrijf de basis op orde heeft?

Begin met de gratis CyberVeilig Check van het NCSC. Wil je zekerheid, ook over je website, applicaties en servers, dan brengt een cybersecurity-scan in een paar dagen in kaart waar je staat.

Is er subsidie voor cybersecurity in het mkb?

Ja. Met Mijn Cyberweerbare Zaak van RVO krijgen bedrijven met maximaal 50 medewerkers de helft van de kosten van bepaalde maatregelen terug, tot € 1.250. De ronde van 2026 sluit op 30 november 2026.